مؤلف : مفسّران گفتند : روز قيامت آنان را كه منع زكات كرده باشند ، بيارند و آن مال ايشان مارى گرداند خداى تعالى و در گردن ايشان طوق كند . علّامه شعرانى : آيات قرآن دلالت بر آن دارد كه اعمال بندگان خود در آخرت مجسّم مىگردد و نعمت و عذاب آن همان اعمال مجسّم شده است . و هرچند به نظر جاهلان اين سخن عجيب مىآيد و آن را غيرممكن مىپندارند ، امّا حكيم خردمند از آن شگفتى ننمايد ؛ زيرا كه يك موجود در عوالم مختلف صورت‌هاى گوناگون دارد و چون وجود او يكى و متّصل است ، همهء آن صور را متّحد گويند ، چنان‌كه نور چراغ برق همان قوّهء غير مرئى است كه در سيم است و ميوهء شيرين همان خاك و آب است و عطر گل سرخ همان كود و پشك است و آن‌كه ثروت را در خواب به صورت عذرات مىبيند يا علم را به صورت شير ، بايد گفت [ كه ] اين همان است ، گرچه تغيير صورت دهد . و قرآن به صورت مردى خوشروى آيد و خواننده را شفاعت كند و در [ سنن ] نسائى آمده است : « إنّ الذي لا يؤدّي زكات ماله يخيّل اليه ماله يوم القيامة شجاعا - إلى آخره - » . و در [ صحيح ] بخارى « مثل له شجاع » . « 1 » لَتُبْلَوُنَّ فِي أَمْوالِكُمْ وَ أَنْفُسِكُمْ « 2 » مؤلف : زهرى گفت : آيه در كعب بن الأشرف آمد كه او رسول را هجو كرد و صحابه را و در شعر تحريص كردى مشركان را بر مسلمانان و غزل گفتى و ذكر زنان مسلمانان گفتى در شعر و ايشان را به اين انواع ايذا كردى . رسول عليه السّلام گفت : كيست كه مرا كفايت كند در كار كعب اشرف ؟ محمّد بن مسلمه گفت : من كفايت كنم اى رسول اللّه ! آن‌گه بيامد و اين انديشه مىكرد تا چه حيلت سازد و طعام و شراب نمىخورد ، الّا [ به ] مقدار اندك سدّ رمق كردى و كعب بر حصنى حصين بود .

--> ( 1 ) . روح الجنان ، ج 3 ، ص 269 . ( 2 ) . آل عمران ( 3 ) آيهء 186 .